اقدامات اولیه در سوختگی


 

 

سوختگی نوعی آسیب به پوست یا بافت است که میتواند بر اثر
گرما، برق، مواد شیمیایی، اصطکاک یا پرتو به وجود آید و با توجه
به شدت آن میتواند به صورت سطحی، لایه های زیرین پوستی یا حتی
به عضلات و استخوانها هم آسیب برساند

سوختگی در ایران به شدت شایع است به طوری که مردم کشور ما ۸
برابر متوسط جهانی دچار سوختگی میشوند. هرچند که همه موارد
سوختگی در کشور ثبت نمیشود، اما ساالنه در حدود ۳۰ هزار نفر
درکشور دچار سوختگیهای شدید منجر به بستری میشوند و از
این تعداد ۳ هزار نفر فوت میکنند. به همین منظور شناخت انواع
سوختگی، یادگیری اقدامات اولیه و مراقبتهای پس از آن اهمیت
بسیار زیادی دارد.

عالیم و نشانه ها
تماس با هر منبع حرارتی باعث ایجاد سوختگی میشود. سوختگی
میتواند بر اساس شدت و مدت تماس با منبع حرارتی، باعث ایجاد
آسیبهای مختلف به اندام گردد؛ اما به طور کلی آسیبهای ناشی از
سوختگی به سه نوع تقسیم میشود:

سوختگی درجه ۱
سوختگی درجه ۱ را “سوختگی سطحی” نیز می نامند، چون فقط به بیرونیترین لایه پوست آسیب میزند.
نشانه های واضح سوختگی درجه ۱ عبارتند از:
قرمزی
التهاب جزیی (تورم)
درد
خشک و پوسته پوسته شدن پوست در زمان التیام یافتن سوختگی

توصیه های خودمراقبتی در سوختگی درجه ۱
پوست سوخته باید تمیز نگه داشته شود، با آب و صابون محل سوختگی را بشویید. ناحیه سوخته را ۲۰ دقیقه در آب تمیز و سرد و سپس ۲۰ دقیقه در آب تمیز و ولرم غوطه ور کنید، این کار سبب کاهش درد خواهد شد.
برای مراقبت از پوست محل سوختگی، میتوانید روی محل سوختگی پماد حاوی
روغن ماهی(پماد سوختگی) پماد اکسیدروی و یا سیلورسولفادیازین بمالید.
نیازی به پیشگیری با آنتیبیوتیک و تزریق واکسن کزاز نیست. تنها ایمنسازی ناقص
کودکان باید تکمیل شود.

سوختگی درجه ۲
سوختگی درجه ۲ عمیق تر و وخیمتر از درجه ۱ است، چرا که آسیب دیدگی از لایه سطحی پوست فراتر رفته است. این نوع آسیب، تاول زدن، قرمزی و زخم و التهاب شدید پوست را به دنبال دارد.
نشانه های سوختگی درجه ۲ عبارتند از:
تاول
ورم
کنده شدن پوست همراه با درد شدید

سوختگی درجه ۳
سوختگی درجه ۳ شدیدترین نوع سوختگی است که با بیشترین میزان آسیبدیدگی در تمام لایه های پوست همراه است و گاهی حتی به اندامهای اصلی، گردش خون و استخوانها صدمه میزند.
تصـور اشـتباهی وجـود دارد کـه سـوختگی درجـه ۳ دردناکتریـن نـوع سـوختگی اسـت؛ امـا این طـور نیسـت. در واقع میـزان آسـیبدیدگی در این نوع سـوختگی آن قدر شـدید و گسـترده اسـت که احتمال دارد بیمار به دلیل صدمـه دیدن عصبها هیچ دردی احسـاس نکند. سـوختگی درجـه ۳ با توجه به دلیل سـوختگی باعث تغییرهای ظاهری متفاوت در پوسـت میشـود:
سفید و مومی شدن پوست
سوختن و تیره شدن پوست
به رنگ قهوهای تیره درآمدن پوست
برآمده و چرمی شدن پوست

توصیه های خودمراقبتی در مواقع سوختگی
خونسرد باشید.
با اورژانس ۱۱۵ تماس بگیرید.
از ایمنی صحنه مطمئن شوید.
اگر صحنه امن نیست و احتمال آسیب به خودتان وجود دارد، وارد
آن نشوید!
اگر سوختگی الکتریکی است، ابتدا منبع برق را قطع کنید.
ناحیه آسیبدیده را سرد کنید.
بالافاصله محل آسیبدیده را به مدت حداقل ۲۰ دقیقه زیر شیر آب خنک کنید.

اگر لباس فرد مصدوم داغ است یا حاوی مواد شیمیایی است، آن را خارج کنید اما اگر لباس به بدن او چسبیده است، آن را جدا نکنید و پس از برش اطراف آن، لباس را خارج کنید.
در صورت شستشوی چشم، آب را از گوشه چشم وارد کرده و طوری روی چشم بریزید که پسماند آن به چشم دیگر سرایت نکند.
هرگونه لباس تنگ، حلقه و جواهر را در بیاورید.
در صورت امکان، اندام آسیبدیده را برای جلوگیری از تورم، باال نگه دارید.
نکته: اگر اندازه محل سوختگی بیشتر از کف دست است یا در محل مفاصل، قفسه سینه یا اندام تناسلی است، باید حتما مصدوم به مرکز درمانی منتقل شود.
اگر مصدوم احساس غش میکند او را بالفاصله به پشت بخوابانید.
از یک پانسمان استریل و سبک استفاده کنید.
از قرار دادن یخ بهطور مستقیم روی زخم خودداری کنید.
از روشهای ابداعی و سنتی مانند زدن خمیردندان، کرم، سیبزمینی و… خودداری کنید. تحت هیچ عنوان تاولها را پاره نکنید.
بیمار را گرم نگه دارید

زمان مراجعه به مراکز بهداشتی درمانی
مهم است که تشخیص دهید چه زمانی، یک سوختگی میتواند در خانه درمان شود و چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنید یا از اورژانس ۱۱۵ کمک بخواهید. در موارد زیر الزم است به پزشک مراجعه کنید:
سوختگی، ناحیهی وسیعی از پوست را درگیر کرده است.
سوختگی شامل صورت، دستها، قفسه سینه، مفاصل، اندامهای تناسلی یا کشاله ران است.
زخم دردناک یا بدبو شده است.
درجه حرارت بدن مصدوم باالست و تب دارد.
فکر میکنید مصدوم دچار سوختگی درجه سوم حتی با وسعت کم شده است.

پیگیری و مراقبتهای بعدی
در هر نوع سوختگی احتمال بروز عفونت به دلیل آسیب به پوست و ورود باکتری از این راه وجود دارد. “عفونت جریان خون” نیز پیآمد اکثر موارد سوختگیهای شدید است که به شوک یا حتی مرگ میانجامد. به همین منظور مراقبت از زخم ناشی از سوختگی و تعویض منظم و صحیح پانسمان آن، ضروری است.
یکی دیگر از مواردی که پس از سوختگیها مورد توجه است، رژیم غذایی است. اهداف رعایت رژیم غذایی در این بیماران در درجه اول پیشگیری از ایجاد سوءتغذیه، کمک به تامین آب و مواد کافی برای جلوگیری از ایجاد شوک و سرعت بخشیدن به بهبود زخمها است.

به همین منظور رعایت نکات تغذیه ای زیر توصیه میگردد:
مصرف حداقل ۶ تا ۸ لیوان آب در روز برای حفظ تعادل مایعات
مصرف چربیهای سالم مانند ماهی، دانه کتان و کنجد
مواد غذایی حاوی ویتامینهای ” ث” C ” ،آ« A و » ایی« E ، مانند هویج، اسفناج،
جعفری و…

منبع :

https://iec.behdasht.gov.ir/

 

بدون نظر

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *